In Belgie
Stedenbouw is een gewestelijke bevoegdheid. Elk Gewest beschikt over een eigen wetboek:
- Brussel: Brussels Wetboek van Ruimtelijke Ordening (BWRO)
- Wallonie: Wetboek van Territoriale Ontwikkeling (CoDT)
- Vlaanderen: Vlaamse Codex Ruimtelijke Ordening (VCRO)
Voor een vastgoedinvesteerder grijpt stedenbouw in op meerdere niveaus:
- Zonering: bepaalt of een terrein bebouwbaar is en welk type bouw is toegelaten
- Stedenbouwkundige vergunning: vereist voor elke bouw, uitbreiding, ingrijpende renovatie of bestemmingswijziging
- Conformiteit: een goed gebouwd of getransformeerd zonder vergunning is in stedenbouwkundige overtreding
Stedenbouwkundige overtredingen worden bestraft met boetes en herstellingsverplichtingen. In Vlaanderen is de stedenbouwkundige overtreding onverjaarbaar.
Concreet voorbeeld
Een investeerder vindt een huis in Brussel met een ingerichte zolder als studio. Hij verifieert het stedenbouwkundig dossier: geen vergunning werd afgeleverd voor deze transformatie. Het is een stedenbouwkundige overtreding. De investeerder kan ofwel afzien, ofwel de prijs neerwaarts onderhandelen en de situatie regulariseren (aanvraag regularisatievergunning).