In Belgie

Het opeenvolgend vruchtgebruik is een geavanceerd instrument van successieplanning. Het maakt het mogelijk te voorzien dat het vruchtgebruik van een goed overgaat van een begunstigde naar een andere, doorgaans bij het overlijden van de eerste.

Het typische geval: een eigenaar schenkt de blote eigendom aan zijn kinderen en voorziet een opeenvolgend vruchtgebruik ten gunste van zijn echtgenoot:

  1. Bij leven: de eigenaar behoudt het vruchtgebruik (hij int de huurprijzen)
  2. Bij zijn overlijden: het vruchtgebruik gaat over naar zijn echtgenoot (die de huurprijzen blijft innen)
  3. Bij het overlijden van de echtgenoot: het vruchtgebruik dooft en de kinderen recupereren het volle eigendom

Dit mechanisme is bijzonder nuttig in nieuw samengestelde gezinnen: het maakt het mogelijk de nieuwe echtgenoot te beschermen en tegelijk het vermogen voor de kinderen uit het eerste huwelijk te bewaren.

Het opeenvolgend vruchtgebruik moet uitdrukkelijk voorzien worden in de schenkingsakte of het testament. Het wordt niet vermoed.

i
Goed om te weten
Elk opeenvolgend vruchtgebruik wordt afzonderlijk gewaardeerd en belast. Het eerste vruchtgebruik (van de schenker) wordt gewaardeerd bij de initiele schenking. Het tweede (van de echtgenoot) wordt gewaardeerd en belast op het moment dat het in werking treedt (overlijden van de eerste vruchtgebruiker).

Concreet voorbeeld

Pierre (68 jaar) hertrouwt met Anne (55 jaar). Hij heeft 2 kinderen uit een eerste huwelijk. Pierre schenkt de blote eigendom van zijn opbrengstgebouw (3 appartementen, huur 2 100 EUR/maand) aan zijn kinderen, met een opeenvolgend vruchtgebruik ten gunste van Anne. Bij het overlijden van Pierre blijft Anne de huurprijzen innen. Bij het overlijden van Anne recupereren de kinderen het volle eigendom.