Principes van de ondertekening van een huurcontract in Belgie
De ondertekening van het huurcontract is de rechtshandeling waarmee verhuurder en huurder zich wederzijds verbinden. In het Belgisch recht is het huurcontract een consensueel contract: het komt tot stand zodra de partijen akkoord gaan over het goed, de huurprijs en de duur. De ondertekening materialiseert dit akkoord.
Het contract moet worden opgesteld in evenveel exemplaren als er partijen met een onderscheiden belang zijn, overeenkomstig artikel 1325 van het oud Burgerlijk Wetboek. Elk exemplaar moet het aantal opgemaakte originelen vermelden. In de praktijk wordt het contract doorgaans in minstens twee exemplaren ondertekend:
- Een exemplaar voor de verhuurder.
- Een exemplaar voor de huurder.
- Een bijkomend exemplaar voor de registratie bij de FOD Financien.
De ondertekening verbindt beide partijen onmiddellijk. Er bestaat geen herroepingstermijn voor een woninghuurcontract in Belgie.
Voor de ondertekening
Voor de ondertekening moeten de huurder en de verhuurder verschillende elementen controleren:
- Inhoud van het contract: identiteit van de partijen, beschrijving van het goed, huurbedrag, kosten, duur, opzeggingsvoorwaarden.
- Verplichte bijlagen: EPC-certificaat (verplicht in de drie gewesten), intredende plaatsbeschrijving, reglement van mede-eigendom indien van toepassing.
- Gewestelijke bijlagen: in Brussel, het indicatief huurprijsrooster. In Wallonie, de verhuurvergunning indien van toepassing.
- Identiteitsbewijzen: identiteitskaart of paspoort van elke ondertekenaar.
De tijd nemen om het volledige contract te herlezen voor de ondertekening is een reflex die talrijke geschillen vermijdt. Zie het detail: wat controleren voor de ondertekening van een huurcontract.
Manieren van ondertekening
Het Belgisch recht erkent verschillende manieren van ondertekening, die allemaal juridisch geldig zijn:
Handgeschreven handtekening (papier)
De klassieke vorm. Elke partij plaatst haar handgeschreven handtekening op elke pagina van het contract en op de laatste pagina. Eenvoudig, maar het vereist een fysieke verplaatsing.
Elektronische handtekening
De elektronische handtekening is volledig erkend in Belgie dankzij de Europese eIDAS-verordening. De geavanceerde elektronische handtekening (via itsme, bijvoorbeeld) biedt een rechtszekerheid die gelijkwaardig is aan de handgeschreven handtekening.
Online ondertekening
Het is mogelijk om een huurcontract volledig online te ondertekenen, van de opstelling tot de ondertekening, via een gespecialiseerd platform. Het contract wordt digitaal opgesteld, ondertekend en gearchiveerd.
Ondertekening bij volmacht
Wanneer een partij niet persoonlijk kan ondertekenen, kan zij een derde machtigen via een bijzondere schriftelijke volmacht. Dit mechanisme wordt gebruikt wanneer de verhuurder in het buitenland woont, wanneer een vennootschap eigenaar is van het goed, of bij tijdelijke verhindering.
De volmacht moet het betrokken goed vermelden, de naam van de gevolmachtigde en de precieze omvang van zijn bevoegdheden. Volledige gids: een huurcontract ondertekenen bij volmacht.
Na de ondertekening
Eenmaal het contract ondertekend, zijn verschillende stappen noodzakelijk:
- Registratie: de verhuurder moet het contract registreren bij de FOD Financien binnen 2 maanden. Gratis voor een woninghuurcontract.
- Intredende plaatsbeschrijving: op te stellen voor of bij de sleuteloverdracht, bij voorkeur door een onafhankelijke deskundige.
- Huurwaarborg: de huurder stelt de huurwaarborg samen op een geblokkeerde rekening.
- Verzekeringen: de brand- en aansprakelijkheidsdekking controleren.
De verhuurder mag geen huurbetaling eisen voor de ingangsdatum van het contract.
Annulering en herroeping na ondertekening
Het huurcontract verbindt vanaf de ondertekening. Er bestaat geen herroepingsrecht voor een huurcontract in Belgie. Toch bestaan er drie wegen om het ondertekende contract te wijzigen of te beeindigen:
- Gerechtelijke nietigverklaring: bij wilsgebrek (dwaling, bedrog, geweld) kan de vrederechter het contract retroactief nietig verklaren. De bewijslast rust op de eiser.
- Vervroegde opzegging: volgens de wettelijke regels van opzegtermijn eigen aan elk type contract.
- Aanhangsel: onderling akkoord om een clausule van het contract te wijzigen.
Samengevat
De ondertekening van een huurcontract in Belgie verbindt beide partijen onmiddellijk, zonder bedenktijd. Voor de ondertekening moeten de inhoud van het contract, de verplichte bijlagen en de identiteitsbewijzen worden gecontroleerd. Het contract kan op papier, met een elektronische handtekening of volledig online worden ondertekend. Bij verhindering kan een bijzondere volmacht een derde machtigen. Na de ondertekening is de registratie bij de FOD Financien verplicht binnen 2 maanden.